چگونه تفاوت بین رفتار اوتیستیک و بدخلقی را تشخیص دهیم؟

چگونه تفاوت بین رفتار اوتیستیک و بدخلقی را تشخیص دهیم؟

شما چگونه میتوانید بگویید رفتار نامناسب فرزند اوتیستیک نتیجه اختلال اوتیسم است یا تنها یک بدخلقی معمولی است؟

همیشه آسان نیست که بین رفتار اوتیستیک و بدخلقی تمایز قائل شد. خیلی از رفتارهایی که در بچه های اوتیسم معمول است ممکن است در دیگر بچه‌ها مشکل انضباطی – تربیتی تلقی شود برای مثال:

  • ممکن است بچه اوتیستیک زمانی که در احساساتشان غرق و یا پریشانند شروع به جیغ و فریاد زدن و بدخلقی کنند.

  • بعضی از بچه های اوتیسم از اتاق بیرون می‌پرند، به دیگران ضربه می زند یا حتی وقتی ناراحتند به خودشان آسیب می زنند.

  • بچه های اوتیسم ممکن است به افرادی که با آنها صحبت می‌کنند مستقیماً نگاه نکنند.

  • بچه های اوتیسم ممکن است زمانی که از آنها انتظار می رود در یک جا آرام بگیرند، تکان بخورند یا دست هایشان را مدام تکان دهند.

  • بچه های اوتیسم ممکن است در خود غرق شوند و به اتفاقات و احساساتی که در محیطشان در جریان است بی توجه باشند.

  • بچه های اوتیسم ممکن است در مدرسه به درخواست دیگران بی محلی کنند یا بیش از اندازه واکنش نشان دهند. برای مثال بچه های دیگر را در صف هل دهند یا درخواست دیگران برای عجله کردن یا حرکت کردن را نادیده بگیرند.

مشکل در واکنش نشان دادن به مهربانی

اما این مشکل تنها نوک کوه یخ است زیرا همچنین ممکن است بچه های اوتیستیک زمان سختی را برای مدیریت واکنش هایشان به مهربانی دیگران سپری کنند. شاید این مثال ها برای شما آشنا به نظر بیاید:

  • مادر بزرگ به ملاقات آمده. او نوه مبتلا به اوتیسم خود را می‌بیند، آغوشش را می گشاید و از نوه اش درخواست بغل محکم می‌کند. نوه اش در جهت مخالف به سرعت می دود، مادربزرگ دنبالش می کند و او را محکم بغل می‌کند و بچه اوتیسم این مهربانی را با لگد به ساق پای مادر بزرگ و بدخلقی جواب میدهد.

  • پدر بزرگ به نوه اوتیسم خود هدیه می دهد و نوه اش با بدخلقی هدیه را پس می زند و درخواست چیز دیگری می کند.

  • همبازی بچه اوتیسم با او قایم موشک بازی می کند و متوجه می شود بچه اوتیسم او را نادیده گرفته و به دنبالش نمی گردد و مشغول بازی با خودش است.

تمام این رفتارها می‌توانند باعث شرمندگی شوند و همه این رفتارها می تواند منجر به آسیب فیزیکی یا حتی احساس عصبانیت شوند. با این حال این رفتارها در اوتیسم معمول هستند و در بیشتر موارد نتیجه چالش‌های حسی، ارتباطی یا رفتاری می‌باشند که بخشی از اختلال اوتیسم هستند.

چگونه بین اوتیسم و بدخلقی تمایز قائل شویم؟

معمولاً رفتارهای اوتیستیک نتیجه تعداد کمی از چالش‌های به خصوص می باشند. به خاطر اینکه هر انسان مبتلا به اوتیسم منحصر به فرد است و چالش‌ها برای هر بچه اوتیسم متفاوت به نظر می‌رسد. اما وجود این چالش‌ها در مرحله ای بین تمام افرادی که به درستی اوتیسم ایشان تشخیص داده شده است مشترک است.

چالش های حسی

افراد مبتلا به اوتیسم تقریباً همیشه به صدا ، نور، بوها و لمس یا بیش از اندازه واکنش نشان می دهند یا کمتر از معمول واکنش نشان می دهند.

بچه اوتیسمی که از مادربزرگش فرار می کند ممکن است به بو یا عطر مادربزرگش واکنش نشان می دهد. بچه ای که از بغل شدن تنفر دارد ممکن است احساس فشرده شدن را نپسندد اما در واقع ممکن است به بغل کننده احساس تمایل داشته باشد.

ممکن است چالش های ‏حسی دلایل پشت بدخلقی باشند؛ زمانی که فرد مبتلا به اوتیسم در جای شلوغ یا پر سر و صدا در حال فشرده شدن در بین مردم و از این دست شرایط قرار گرفته باشد.

اما چگونه می توانید بگویید که مشکل چالش‌های حسی هستند؟

  • بپرسید!اگر فرزندتان قادر به سخن گفتن است ممکن است کاملاً قادر به توضیح دادن رفتارهایش باشد. اگر شما از او بپرسید.

  • نگاه کنید! اگر فرزند اوتیسم شما در حالی که با دستهایش گوشهایش را پوشانده از اتاق به بیرون می دود فرض منطقی این است که صدایی در اتاق باعث مشکل شده است.

  • به رفتار ها توجه کنید. اگر فرزند شما در مکانی عمومی که اغلب به آنجا می روید متعادل رفتار می کند اما در یک حالت شروع به دویدن و سر و صدا می کند حدس منصفانه این است که چیز بخصوصی اتفاق افتاده که باعث این رفتار شده است. در حالت دیگر اگر این رفتار مستمر باقی ماند ممکن است فرزند اوتیستیک شما در معرض چالش حسی مداومی از جانب محیط قرار گرفته باشد. برای مثال می تواند صدای ویز لامپ‌های فلورسنت باشد.

چالشهای ارتباط اجتماعی

هر فرد مبتلا به اوتیسم در هر مرحله ای شرایط سختی را برای روابط اجتماعی تجربه می‌کند. ممکن است برای فرد مبتلا به اوتیسم درک احساسات دیگران مشکل یا غیر ممکن باشد یا ممکن است برای شان بسیار مشکل باشد که از واکنش نشان دادن بی اندازه به احساسات دیگران اجتناب کنند.

همچنین می تواند برایشان نگاه کردن به رفتار دیگران و تقلید کردن از آنها بسیار سخت باشد.

در حقیقت اینکه دیگران یک جا ساکت و آرام می‌نشیند ممکن است برای یک بچه مبتلا به اوتیسم بی معنا باشد.

چگونه شما می توانید بگویید به فرزندتان در روابط اجتماعی دچار مشکل است؟

  • متوجه قصد فرزندتان باشید. مشکلات در روابط اجتماعی می تواند باعث شود که بچه مبتلا به اوتیسم نتواند درک کند چه زمانی ممکن است رفتار هایش آسیب رسان باشد. از کسالت بیرون آمدن فرزندتان یا تمایل به انجام فعالیتی متفاوت، شاید به نظر بیاید که فرزندتان سرزنده و با روحیه است؛ اما شانس بالایی وجود دارد که فرزندتان نتواند تشخیص دهد که رفتارش چگونه به دیگران اثر می گذارد.

  • به یاد داشته باشید فرزند شما دارای تاخیر در رشد ذهنی است. یک بچه ۱۲ ساله معمولی باید قادر به تشکر از مادر بزرگش به خاطر هدیه‌ای که نمی‌خواهد باشد. یک بچه معمولی ۸ ساله شاید قادر به تشکر از مادر بزرگش به خاطر هدیه که نپسندیده نباشد. بچه های دارای اوتیسم اغلب متناسب با سن شان رفتار نمی‌کنند. یک نوجوان دارای اوتیسم ممکن است مانند یک کودک رفتار کند.

  • آگاه باشید که دستورالعمل ها چگونه تهیه شدند. ممکن است معلم به شما بگوید فرزندتان در زنگ تفریح دیگران را در صف هل می دهد یا از تاب پیاده نمی شود و یا غیره. اما به خاطر اینکه بچه مبتلا به اوتیسم به ندرت از طریق تقلید کردن چیزی را یاد می گیرد احتیاج به دستورالعمل مستقیم در رفتاری که از او انتظار می‌رود دارد. آیا واقعا معلم در مورد قوانین بازی در زنگ تفریح چیزی به بچه تان گفته؟ آیا حمایت‌های بصری و داستان‌های اجتماعی تهیه کرده است؟ اگر نه پس چگونه قرار است فرزندتان قوانین را بفهمد؟

چالش های رفتاری

اغلب رفتارهای اوتیستیک مشهود و واضح اند. زیرا عموماً با رفتارهای معمولی متفاوت اند. در نتیجه شما باید قادر باشید که با یک نگاه تشخیص دهید که رفتار به خصوص فرزندتان به خاطر بدخلقی است یا معلول اختلال اوتیسم است.

اینجا چیزهایی را گفته ایم که باید مورد نظر قرار دهید:

  • تحریک خود. بسیاری از افراد مبتلا به اوتیسم دچار رفتار های غیر معمول فیزیکی مثل لرزیدن، قدم زدن، تکان دادن انگشتان دست و زمزمه کردن برای آرام کردن خود و متمرکز ماندن میشوند. وقتی شما چنین رفتارهایی از جانب فرزند مبتلا به اوتیسم خود مشاهده کردید شما میتوانید مطمئن باشید که این رفتارها ناشی از بدخلقی نیستند.

  • کمبود ارتباط چشمی. برای بسیاری از افراد مبتلا به اوتیسم ارتباط چشمی به خصوص در طول مکالمه سخت است اگر غیر ممکن نباشد. هرچند که ممکن است به فرد دچار اوتیسم ارتباط چشمی را یاد داد، کمبود ارتباط چشمی ناشی از بدخلقی نیست. در حقیقت طبق مطالعه‌ای کمبود ارتباط چشمی برای فرد مبتلا به اوتیسم روشی است برای کاهش حساسیت ناخوشایندی که به دلیل بیش‌فعالی قسمت خاصی از مغز به وجود می آید.

  • آسیب به خود. در بعضی از موارد به ویژه و نه منحصرا برای افراد مبتلا به اوتیسم آسیب به خود معمول است. کوبیدن سر به جایی، نیشگون گرفتن خود و بعضی دیگر از رفتارها از عمد نیست. اگرچه ممکن است این رفتارها باعث پریشانی آنها شود و باید اینگونه رفتارها مدیریت شوند.

  • کمبود تمرکز و توجه. ممکن است افراد مبتلا به اوتیسم تمرکز بر روی چیزی را آسان بیابند اما تمرکز بر روی چیز دیگری برایشان بسیار دشوار باشد. اغلب آنها بدون آنکه به نظر بیاید که قصد انجام کاری را دارند متمرکز می‌شوند. بعضی اوقات آنها توجهی ندارد به خاطر آنکه لحظات سختی را برای دنبال کردن صحبت های طولانی و یا ایده‌های انتزاعی می گذرانند. آنها به ندرت به عمد کسی که با آنها صحبت می کنند را نادیده می گیرند.

  • سر و صدا کردن. در حالی که بچه های مبتلا به اوتیسم کاملاً قادر به ایجاد سر و صدا یا بیرون جهیدن از اتاقشان هستند، این رفتارها می توانند آزاردهنده باشند. احتمال بالایی وجود دارد که آنها به دلایل دیگری این رفتارها را انجام می‌دهند. آنها ممکن است برای آرام کردن خود جیغ بزنند، زمزمه کنند یا های و هوی کنند یا از اتاق بیرون می جهند تا از شرایط آزاردهنده ای دور شوند. به عنوان والدین شما اغلب قادر خواهید بود که رفتارها را بفهمید.

واکنش به رفتارهای اوتیستیک

خوب شما متوجه شدید که رفتارهای فرزند شما از سر بدخلقی نیست بلکه ناشی از اختلال طیف اوتیسم است. حالا چه باید کرد؟

البته شما می توانید کاری انجام ندهید و در بعضی موارد این واکنش کاملا معقول است. چرا فرزند مبتلا به اوتیسم شما نباید تکان بخورد، قدم بزند یا دست هایش را تکان بدهد؟ اگر او با این رفتارها به خودش و دیگری آسیب نمی رساند چرا برخودتان سخت میگیرید؟

اگرچه اغلب رفتارهای اوتیستیک در حالی که نیتی از انجام آنها وجود ندارد می تواند باعث به وجود آمدن مشکلات عدیده ای شوند. می توانند باعث شرمندگی شوند (برای خودتان و هم برای فرزندتان) که باعث شکستگی دل یا احساس خشم یا منجر به این شود که فرزندتان منزوی و یا از گروه‌های اجتماعی و فعالیت های مهم جدا شود. شما چه کاری می توانید در مورد این موضوع انجام دهید؟

شما می توانید در مراحل متفاوت کارهایی انجام دهید که بسته به اهمیت موقعیت ها، چالش ها و توانایی های فرزندتان و جهان‌بینی تان است. اینجا لیستی از کارهایی که میتوان انجام داد را گفته‌ایم:

  • دستورالعمل مستقیم تهیه کنید.

اگر فرزندتان قادر به واکنش و عمل به دستور مستقیم از جانب شماست حتما این دستورات را تدارک ببینید. استفاده از کلمات، فیلم، الگو، تمرین و داستان های اجتماعی برای آموزش به فرزندتان متناسب با مکان های عمومی که در آن حضور دارید مفید هستند یا به همین طرق چگونه رفتار مودبانه در قبال پدر و مادر بزرگش یا تعامل در جشن تولد را فرا بگیرد. فرزند مبتلا به اوتیسم تان هیچکدام از این قابلیت ها را به صورت طبیعی فرا نخواهد گرفت. دستورالعمل و تکرار کلید موفقیت شما و فرزندتان است.

  • اصلاح چالش ها.

رایحه قوی مادربزرگ دلیل فرار و امتناع نوه اوتیسم از او است. پس بهترین گزینه این است که بگویید “مادربزرگ این عطر رو نزن”

به همین طریق شما می توانید از در آغوش گرفتن بچه مبتلا به اوتیسمی که از فشرده شدن بدش می آید امتناع کنید. از لامپ رشته ای به جای لامپ فلورسنت استفاده کنید اگر صدای لامپ به نظر باعث تحریک فرزندتان می شود. صدای تلویزیون را پایین بیاورید و زندگیتان را راحت تر سازید.

همین موارد را از مدرسه بخواهید هر چند بسیار سخت تر است که این شرایط خاص را در مدرسه اجرا کرد. شرایط و موقعیت ها را به دقت انتخاب کنید و اگر فرزند مبتلا به اوتیسم تان از صدای بالا متنفر است به سراغ فیلم های پر سر و صدا نروید. به جای آن از یک جفت هدفون نویز گیر استفاده کنیم تا میزان صدا برای فرزندتان قابل تحمل شود و در نظر بگیرید به محافل اوتیسم بروید و یک راهنما که فرزندتان را درک می کند برای تهیه دستورالعمل ها انتخاب کنید.

  • پوست کلفت شوید.

والدین بچه های اوتیسم گاهی اوقات در بعضی از شرایط شرمندگی را تجربه می کنند. والدین نازنازی به طرز وحشتناکی شرمنده می شوند. پس پوست کلفت شوید.

  • شرایط را کاملاً تغییر دهید.

ممکن است بعضی مواقع مدرسه فرزند شما، خانه تان، گزینه‌های کاریتان یا مکانتان احتیاج به تغییر داشته باشند. این به نظر واکنشی افراطی می آید اما اگر مدرسه فرزند شما قادر به رسیدگی به نیازهای فرزند مبتلا به اوتیسم تان نباشد، همسایگان تان بی جنبه هستند یا فعالیت کاریتان با شرایط فرزند مبتلا به اوتیسم تان سازگار نیست شما احتیاج به مدرسه خصوصی یا محله ای متفاوت یا تغییر در روتین هایتان خواهید بود.

واکنش به بدخلقی های واقعی

هیچ والدین خوبی به خاطر رفتارهای نا متناسب به سن و یا خارج از کنترل، فرزندش را تنبیه نمی کند. نوزادان گریه می کنند و یا بچه دو ساله با تمرین دستشویی رفتنش مشکل دارد.

از طرف دیگر هیچ والدین خوبی دروغ، ضربه زدن و آسیب زدن به احساسات دیگران یا رفتار کردن به نوعی که باعث شرمندگی خودشان و یا دیگران شوند را قابل قبول نمی دانند. وسوسه انگیز است که بگوییم یا به دیگران اجازه دهیم که بگویند ” او معلول است انتظاری نداریم”

در حالی که معقول به نظر می‌رسد که این نگرش انتظارات را اصلاح می‌کند و شرایط را طبق نیازهای خاص تغییر می‌دهد؛ همه افراد نیازمند دستورالعمل و حدود هستند. بدون این ابزار تقریباً غیر ممکن است که انضباط شخصی، مهارت هایی که برای استقلال ضروری اند، انعطاف‌پذیری، موفقیت و اعتماد به نفس را به دست آورد.

 همانطور که برای دیگر بچه ها دستورالعمل و محدودیت لازم است بنابراین وظیفه شما به عنوان والدین بچه مبتلا به اوتیسم این است:

  • محدودیت ها و انتظارات را تنظیم کنید.

آسیب زدن به مردم چه فیزیکی و چه احساسی درست نیست و همچنین دروغ گفتن و عمل کردن وقتی می توان خود را کنترل کرد و غیره. همه افراد محتاجند تا محدودیت‌ها و انتظاراتی که از آنها می‌رود را بدانند.

ممکن است بچه های مبتلا به اوتیسم برای درک محدودیت هایشان از طریق دستورالعمل ها، ابزارهای بصری، داستان های اجتماعی و غیره احتیاج به یادگیری خیلی مستقیمی داشته باشند.

  • بدخلقی ها را تشخیص دهید.

شما توانایی های فرزندتان را می شناسید پس در اکثر موقعیت‌ها شما خواهید دانست که فرزند مبتلا به اوتیسم تان از قصد دروغ می گوید، دستورالعمل های شما را نادیده می‌گیرد یا به دیگر افراد آسیب میزند.

  • سریع و واضح واکنش دهید.

اگر شما فرزند اوتیسم تان را هنگام بدرفتاری شاهد باشید لازم است شما بیشتر در مورد مسئله پیش آمده واضح رفتار کنید. که چرا این رفتار اشتباه است و شما چه احساسی در موردش دارید. طعنه زدن، بی تفاوت بودن و تکنیک های دیگر از این دست ممکن است از جانب فرزند مبتلا به اوتیسم شما درست درک نشود یا به کلی نادیده گرفته شود.

  • فرزندتان را از عواقب بدخلقی هایش آگاه سازید.

در بهترین بیان بدرفتاری های فرزندتان باعث می‌شود عواقب منفی خودش را داشته باشد. از عمد ذرت ها را بر روی زمین انداختن به این معناست که از صبحانه خبری نیست.

بعضی از اوقات عواقب با معنا برای فرزندتان مثل تلویزیون قدغن کردن می‌تواند بسیار موثر باشد.

  • برای بهبود رفتارهایشان تشویقشان کنید.

بعضی از بچه ها به پاداش، بسیار خوب واکنش می دهند. (خوب صبحانه خوردن برای یک هفته  یعنی اینکه غذای مورد علاقه را درست میکنم)

کودکان مبتلا به اوتیسم اغلب به خاطر کاری که به درستی انجام داده‌اند محتاج تشویق فوری هستند که می تواند خوراکی خوشمزه یا بزن قدش یا لبخندی بزرگ باشد.

  • متوجه رفتارهای خوبشان باشید و واکنش نشان دهید.

بسیار مهم است که به رفتارهای مناسب فرزندتان واکنش نشان دهید و مشخص کنید که از چه چیز رفتارشان راضی بودید. برای مثال :

آرمان کار خیلی خوبی کردی که اسباب بازی هایت را به خواهرت دادی.

مطالب مرتبط

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.